Kod GTU 12 to jedno z oznaczeń, które w praktyce sprawia przedsiębiorcom sporo trudności. Powód jest prosty: dotyczy usług niematerialnych, a więc takich, które nie zawsze da się łatwo zamknąć w jednej, oczywistej definicji. W dodatku przy GTU 12 nie wystarczy sama nazwa usługi na fakturze. Liczy się przede wszystkim to, co rzeczywiście zostało wykonane. Tak właśnie wyjaśnia ten temat Ministerstwo Finansów w oficjalnych materiałach dotyczących JPK_V7.
Czym jest kod GTU 12?
GTU 12 to oznaczenie stosowane w ewidencji sprzedaży JPK_V7 dla wybranych usług o charakterze niematerialnym. W aktualnej broszurze Ministerstwa Finansów wskazano, że chodzi wyłącznie o usługi doradcze, rachunkowości i audytu finansowego, prawne, zarządcze, firm centralnych, marketingowe lub reklamowe, badania rynku i opinii publicznej, badania naukowe i prace rozwojowe oraz pozaszkolne formy edukacji. To oznacza, że GTU 12 nie obejmuje wszystkich usług niematerialnych, ale tylko te grupy, które zostały wyraźnie wymienione w oficjalnych objaśnieniach.
Jakie usługi obejmuje GTU 12?
Z broszury JPK_V7 wynika, że GTU 12 obejmuje między innymi usługi doradcze, w tym doradztwo prawne, podatkowe i związane z zarządzaniem, usługi w zakresie rachunkowości i audytu finansowego, usługi prawne, zarządcze, firm centralnych, marketingowe, reklamowe, badania rynku i opinii publicznej, badania naukowe i prace rozwojowe oraz pozaszkolne formy edukacji. Ministerstwo Finansów podaje też pomocniczo odpowiednie grupowania PKWiU, które mogą ułatwić ocenę, czy dane świadczenie rzeczywiście mieści się w zakresie GTU 12.
Czy GTU 12 dotyczy każdej usługi niematerialnej?
Nie. To jedna z najważniejszych rzeczy, które warto dobrze zrozumieć. Sam fakt, że usługa ma charakter niematerialny, nie oznacza jeszcze automatycznie obowiązku oznaczenia jej symbolem GTU 12. Ministerstwo Finansów wskazuje zamknięty katalog rodzajów usług, które należy w ten sposób oznaczać. Dlatego nie można z góry przyjąć, że każda usługa „biurowa”, „specjalistyczna” czy „ekspercka” będzie wpadała do GTU 12.
Jak rozumieć usługi niematerialne przy GTU 12?
Ministerstwo Finansów wyjaśnia wprost, że w ustawie o VAT oraz w rozporządzeniach wykonawczych nie ma definicji tych usług na potrzeby GTU 12. Z tego powodu zapis należy rozumieć względnie szeroko, ale zawsze z uwzględnieniem faktycznej treści świadczonej usługi. Mówiąc bardziej po ludzku, nie chodzi o to, jak nazwiemy usługę na fakturze, lecz o to, co faktycznie robimy dla klienta. To właśnie rzeczywisty charakter świadczenia powinien decydować o oznaczeniu.
Czy klasyfikacja PKWiU pomaga przy GTU 12?
Tak, ale pomocniczo. Oficjalne FAQ Ministerstwa Finansów wskazuje konkretne symbole PKWiU dla poszczególnych rodzajów usług objętych GTU 12, na przykład 69.20.2 dla usług księgowych, 69.1 dla prawnych, 70.1 dla firm centralnych, 73.1 dla reklamowych, 73.2 dla badań rynku i opinii publicznej, 72 dla badań naukowych i prac rozwojowych czy 85 dla usług szkoleniowych. Takie oznaczenia mogą być bardzo przydatne przy kwalifikacji usług, ale nadal kluczowa pozostaje faktyczna treść świadczenia.
Gdzie stosuje się oznaczenie GTU 12?
GTU 12 stosuje się w ewidencji sprzedaży JPK_V7. Ministerstwo Finansów przypomina też, że nie ma obowiązku umieszczania oznaczeń GTU_01-13 bezpośrednio na wystawianych fakturach, ponieważ przepisy o wystawianiu faktur w tym zakresie nie zostały zmienione. W praktyce więc przedsiębiorca powinien zadbać przede wszystkim o prawidłowe oznaczenie transakcji w JPK_V7, a nie o sam zapis kodu na fakturze.
Czy faktury zaliczkowe także oznacza się GTU 12?
Tak. Ministerstwo Finansów w oficjalnym FAQ potwierdza, że oznaczenia GTU_01-13 dotyczą również faktur zaliczkowych. To oznacza, że jeśli zaliczka dotyczy usługi objętej GTU 12, transakcję trzeba odpowiednio oznaczyć już na etapie wykazania faktury zaliczkowej w ewidencji sprzedaży.
Czy faktury korygujące też trzeba oznaczać GTU 12?
Tak, ale tylko wtedy, gdy korekta dotyczy usługi objętej GTU. Ministerstwo Finansów wyjaśnia, że fakturę korygującą oznacza się symbolami GTU wtedy, gdy korekta odnosi się do towaru lub usługi objętych tym oznaczeniem. Jeśli natomiast korekta dotyczy wyłącznie pozycji nieobjętych GTU, takiej faktury korygującej nie należy oznaczać w ten sposób. Wyjątkiem są korekty wykonywane zgodnie z art. 89a ust. 1 i 4 ustawy o VAT, gdzie oznaczeń GTU się nie stosuje.
Czy refakturowanie usług może podlegać GTU 12?
Tak. W oficjalnych odpowiedziach Ministerstwo Finansów wskazało, że jeśli podatnik działa we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, to przyjmuje się, że sam otrzymał i sam wyświadczył te usługi. W efekcie refakturowanie usług również może podlegać oznaczeniu GTU, jeżeli ich charakter odpowiada zakresowi danego kodu, w tym także GTU 12.
Jak najbezpieczniej ustalić, czy dana usługa podlega GTU 12?
Najrozsądniej zacząć od trzech kroków. Najpierw trzeba ustalić, co dokładnie obejmuje usługa. Następnie warto porównać jej rzeczywisty zakres z katalogiem usług wymienionych przez Ministerstwo Finansów dla GTU 12. Na końcu można pomocniczo sprawdzić odpowiednie grupowanie PKWiU. To podejście dobrze odpowiada oficjalnym wyjaśnieniom MF, które podkreślają znaczenie faktycznej treści usługi i pomocniczą rolę klasyfikacji.
Podsumowanie
Kod GTU 12 dotyczy wyłącznie wybranych usług o charakterze niematerialnym, takich jak usługi doradcze, księgowe, prawne, zarządcze, marketingowe, reklamowe, badania rynku, badania naukowe, prace rozwojowe czy szkolenia. Najważniejsze jest to, że o zastosowaniu tego oznaczenia nie decyduje sama nazwa usługi, ale jej rzeczywisty charakter. Właśnie dlatego przy GTU 12 trzeba patrzeć na treść świadczenia, a nie tylko na opis na fakturze. Oficjalne materiały Ministerstwa Finansów pokazują też jasno, że oznaczenie to ma znaczenie przede wszystkim w ewidencji JPK_V7, także przy zaliczkach, części korekt i refakturowaniu usług.
